Invader Zim (2001-2002)

Land van oorsprong: USA
Verhaal gaat over: Aliens, Buitenaardse invasie
Subgenre: Animatie & anime, Jeugdserie

Komische animatieserie rond de buitenaardse Zim en zijn missie om de Aarde te veroveren.

Samenvatting

Zim is een soldaat van een krijgshaftig buitenaards ras genaamd Irkin. Deze kleine gewiekste groene wezentjes veroverden reeds grote delen van het universum. Hun werkwijze is simpel: hun beste soldaten, de zogeheten ‘Invaders’, infiltreren eerst op een planeet, onderzoeken vervolgens de zwakheden van de wereld en misbruiken deze daarna voor een grootschalige invasie. Menig planeet werd zo onderworpen aan het Irkin imperium.

Voor Zim is zo’n functie als Invader het hoogste dat hij in zijn leven wil bereiken. Helaas is Zim een nogal speciaal geval en daarmee duidelijk ongeschikt voor deze rol. Allereerst is hij te kort (wat een lage status betekent), maar toch vooral zo overambitieus en egoïstisch dat hij nauwelijks nog oog heeft voor de realiteit. Zim staat dan ook garant voor problemen waar hij gaat. Toch is hij er heilig van overtuigd dat hij een Invader kan zijn en doet dan ook alles om zichzelf te bewijzen. Tijdens een recente Irkin operatie ging dat behoorlijk verkeerd: hij viel doldwaas de eerste de beste wereld aan die hij tegenkwam - wat net zijn eigen thuiswereld Irk bleek te zijn …

Verbanning was zijn straf, maar het deerde Zim niet - Zim zal en moet zichzelf bewijzen! Zo gauw Zim weer op vrije voeten is wil hij dan ook direct weer aan de slag. Hij baant zich een weg naar de laatste bespreking rond het nieuwste Irkin offensief ‘Operation Impending Doom II’. Het gegniffel en gezucht zijn niet van de lucht als Zim daar opduikt. Nog vol van zijn vorige ‘succes’ en overtuigd van zijn belang, staat Zim erop deel te nemen aan de operatie.

De Irkin leiders, de ‘Tallest’, zitten eerst met Zim in hun maag. Dan dringt de gedachte tot hen door dat dit juist de perfecte kans is om Zim voor eens en altijd kwijt te raken. Ze sturen hem op een missie naar een willekeurige, zo ver weg mogelijk gelegen planeet. Zim neemt de missie bloedserieus aan en vertrekt subiet met de grootste plannen. Als laatste steek krijgt hij nog de goed gestoorde gevechtsrobot G.I.R. mee, in de hoop dat zijn missie daarmee voorgoed strand.

Zim zal uiteindelijk de aan hem ‘toegewezen’ planeet vinden: de Aarde. Zijn infiltratie begint in een Noord-Amerikaanse stad, waar zijn schip in luttele seconden een huis voor hem bouwt. Het huis poogt normaal te lijken maar is allesbehalve dat: gewapende tuinkabouters, een ruimteschip op zolder en uiteraard een groot ondergronds laboratorium. Zims invasie van de Aardse kan nu beginnen. En waar? Zim besluit voor de lokale basisschool te keizen, waar hij infiltreert als de nieuwste jongen in de klas.

Deze infiltratie vraagt wat improvisatie, maar zelfs met alle absurditeiten en fouten valt het niemand op dat Zim een alien is. In deze ziekelijk ogende (alternatieve) Aarde valt Zim namelijk nauwelijks uit de toon - zover het iemand al zou interesseren dat hij een alien is. Alleen zijn klasgenoot Dib ziet Zim voor wie hij is. Als zoon van de briljante wetenschapper Membrane en een buitenbeentje pur sang, houdt Dib zich vooral bezig met het onderzoeken van paranormale zaken.

In Zim ziet Dib nu zowel het ultieme bewijs voor buitenaardse complottheorieën als ook het grootste gevaar voor de Aarde. Dibs probleem is alleen dat niemand hem gelooft. Zijn zus en vader denken dat hij eindelijk toch is doorgedraaid en de internationale ‘Eyeball Society’ van paranormale onderzoekers eist dat Dib eerst maar eens met harde bewijzen komt. Dib ziet zich nu gedwongen om Zim publiekelijk te ontmaskeren, wat geen gemakkelijke taak blijkt. De hoofdrol in deze serie is duidelijk een gedeelde, waarbij we beiden karakters volgen.

Ondanks de moderne technieken die Zim tot zijn beschikking heeft, loopt zijn missie niet bepaald op rolletjes. Dibs bemoeienissen daargelaten, is het duidelijk dat Zim zijn eigen grootse vijand is. Ook de prettig gestoorde G.I.R. verstoort steeds zijn plannen, terwijl zijn mede-Irkin hem totaal niet serieus nemen. Niet dat dit alles Zim deert: zijn missie is duidelijk, Zim moet en zal de Aarde onderwerpen!

Serie Algemeen

Invader Zim is een creatie van de Amerikaanse striptekenaar Jhonen Vasquez, die bekend werd door zijn zwarte humor en eigen tekenstijl. O.a. de strips Johnny, The Homicidal Maniac, Squee! en I Feel Sick komen van zijn hand. Invader Zim ontstond nadat Vasquez door de zender Nickelodeon werd benaderd met het verzoek om een nieuwe kinderserie te verzinnen. De serie kreeg een geheel eigen stijl en opzet, die Invader Zim sterk doet onderscheiden van andere animatieseries.

De eerste pilootaflevering bleek een gemengd succes: matig van opzet (neigend naar Ren & Stimpy), maar zó enthousiast ontvangen bij het kinder-testpubliek dat de serie door Nickelodeon direct in productie werd genomen. Vasquez nam daarbij de rol van uitvoerend producent op zich, gesteund door een team van schrijvers en een nieuwe regisseur.

De serie valt op door de bijzondere tekenstijl, dialogen en humor, waarbij ook de voicecasting uitstekend was. Vooral de voicecasting van het personage Zim is de moeite waard om te horen. Qua doelgroep is Invader Zim vooral op (oudere) kinderen gericht. Toch is het verhaal niet al te simpel opgezet. Hierdoor is de serie toegankelijk voor alle leeftijden en verveelt niet snel. Futurama-fans zullen waarschijnlijk ook Invader Zim wel kunnen waarderen. Beide series hebben eenzelfde soort humor, hoewel Invader Zim stukken donkerder is.

De eerste aflevering van Invader Zim werd in maart 2001 uitgezonden. Helaas werd ook deze serie al vroeg weer stopgezet. Het eerste seizoen telde 36 afleveringen, waarvan de laatste in mei 2002 werd uitgezonden. De kijkcijfers vielen echter tegen. Hoewel de productie van het tweede seizoen op dat moment al in een vergevorderd stadium was, werd de serie begin 2002 stopgezet door Nickelodeon.

10 afleveringen van het tweede seizoen (die wel voltooid waren, maar door de stopzetting in het archief verdwenen) werden uiteindelijk pas in 2006 alsnog op tv uitgezonden. 17 overige afleveringen die nog in productie waren werden nooit afgemaakt. Hiervan zijn echter wel de scripts en/of voicetracks bewaard gebleven. Deze zijn soms nog te vinden op diverse fansites.

De stopzetting van Invader Zim kende verschillende oorzaken. De productiekosten waren hoog. Hierdoor verwachtte men veel van de serie, deels ook door de deelname van Vasquez. De kijkcijfers bleken echter al snel beneden de verwachtingen te zijn. Volgens de fans lag de schuld hiervan bij Nickelodeon, die de serie steeds op wisselende tijden uitzond en bovendien te weinig reclame zou hebben gemaakt voor de serie. Daarnaast zou de zender alleen gelet hebben op de kijkcijfers onder de beoogde doelgroep (namelijk kinderen tot 12 jaar), terwijl Invader Zim juist ook bij volwassenen en oudere tieners populair was.

Ondanks de lage kijkcijfers waren de kritieken zeer positief. De serie kreeg meerdere nominaties voor prijzen en won o.a. een Emmy Award. Toch nam de kwaliteit van de verhalen halverwege de serie licht af, mede doordat afleveringen gehaast werden opgeleverd. Verder vond er een poging plaats om de serie een nieuwe richting te geven. Dit resulteerde in enkele afwijkende afleveringen, die duidelijk teleurstellen.

Tot slot een paar opmerkingen voor wie zich waagt aan de serie: de eerste afleveringen zijn vrij rechttoe aan. Aanvankelijk lijkt het kat en muis spel tussen Zim en Dib alles te zijn wat de serie heeft te bieden. Gelukkig begint men na een aantal afleveringen uit een ander vaatje te tappen en wordt de serie stukken losser. De locatie verplaatst zich dan ook regelmatig en het verhaal wordt creatiever. De strijd tussen Zim en Dib zet zich ondertussen uiteraard voort.

Opmerkelijk is overigens is dat Invader Zim in 2001 flinke kritiek kreeg van een Amerikaanse vereniging voor christelijke ouders (Christian Parenting Today). Deze groep noemde de serie “onchristelijk”, “immoreel” en “beledigend voor het christelijke geloof”.

Dvd en cd

Sinds 2004 is de serie alleen in Regio 1 op dvd verkrijgbaar. Het gaat om drie boxen met alle afleveringen, inclusief vele extra's. Ook is er een verzamelbox uitgebracht. Op de dvd's staan overigens ook de 10 afleveringen van het tweede seizoen die ten tijde van de stopzetting al voltooid waren, maar pas in 2006 alsnog op tv werden uitgezonden.

Er is ooit een officiële soundtrack gemaakt door de componist van de serie, Kevin Manthei. De oplage was slechts 100 stuks, waardoor deze cd begrijpelijkerwijs uiterst zeldzaam is.

Dan is er nog het ZiMPhony project, dat eveneens door Kevin Manthei werd verzorgd. ZiMPhony omvatte een 5-uur durende internet radio uitzending van de beste soundtracks uit de serie. De stream is door fans opgevangen en opgeslagen in MP3 formaat. Je kunt deze verzameling van ongeveer 300 (korte) tracks her en der downloaden. Helaas werd ZiMPhony op 64 kb/s uitgezonden, wat de kwaliteit acceptabel maar niet super maakt.

Scans (klik op het plaatje voor een vergroting)

Kort interview met Jhonen Vasquez uit het blad Nick Toons (Engelstalig).


The Juice on Jhonen

Links

Er zijn nog altijd Invader Zim sites online. Hun aantal neemt, begrijpelijkerwijs, gestaag af.

1 1 1 1 1 0.00 (0 stemmen)
Ster inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactief